Bakı şəhəri, Heydər Əliyev Prospekti 95a
(+994) 70 548 01 10 — 24/7
B.e–Cümə: 9:00 – 18:00 · Şənbə: 09:00 – 15:00

Malın gömrük kodu necə təyin olunur və nəyə təsir edir?

30 Oktyabr 2026 · Caucasus Customs and Logistics

İdxalda hüquqi nəticə doğuran malın adı deyil, onun rəqəmli kodudur: rüsum dərəcəsi, sertifikat tələbi və güzəşt imkanı bəyannamədəki koddan asılıdır.

Mal nomenklaturası kodu nədir?

Kod xarici iqtisadi fəaliyyətin mal nomenklaturası (XİF MN) üzrə təyin edilir. Nomenklatura Dünya Gömrük Təşkilatının vaxtaşırı yenilənən Harmonizə Edilmiş Sistemi üzərində qurulub.

  • dörd rəqəmli səviyyə mal mövqeyini, altı rəqəmli səviyyə yarımmövqeni göstərir
  • Azərbaycanda kod on rəqəmlidir, sonuncu rəqəmlər milli detallaşdırmaya aiddir
  • nomenklatura və rüsum dərəcələri qanunvericiliklə təsdiq edilir və vaxtaşırı yenilənir

Kod nəyə təsir edir?

Bütün hesablamalar koddan başlayır, ona görə gömrük bəyannaməsinin tərtibi zamanı kod ilk növbədə dəqiqləşdirilir. Kod müəyyən edir:

  • rüsumun növünü (ad valorem, spesifik, kombinə edilmiş) və hesablama vahidini
  • malın idxalda ƏDV güzəşti siyahılarına düşüb-düşmədiyini
  • baytarlıq, fitosanitar və sanitariya nəzarəti üzrə sertifikat tələbini
  • tarif güzəşti, preferensiya və kvotanın, qadağa və məhdudiyyətlərin tətbiqini

Kod hansı əlamətlərə görə seçilir?

Harmonizə Edilmiş Sistemin altı ümumi şərh qaydası ardıcıl tətbiq olunur: əvvəlcə mövqenin adı və ona aid bölmə, qrup qeydləri, sonra yarımmövqe səviyyəsi. Praktikada qərarı bu amillər müəyyən edir:

  • malın materialı və tərkibi
  • funksiyası, təyinatı və iş prinsipi
  • emal və hazırlıq dərəcəsi
  • natamam və ya bitməmiş, sökülmüş və ya yığılmamış halda təqdim olunması
  • pərakəndə satış üçün dəst halında olması

Səhv kod hansı nəticələrə gətirir?

  • gömrük ödənişlərinin və ƏDV-nin əlavə hesablanması
  • çatışmayan icazə sənədi üzündən malın buraxılmaması və gecikmə
  • hüququnuz olan güzəştin və ya preferensiyanın itirilməsi
  • düzgün bəyan edilməməyə görə inzibati məsuliyyət

Kod mübahisəli olarsa nə etmək olar?

Əməliyyatdan əvvəl müraciət etmək mümkündür: konkret mal üzrə malların təsnifatı barədə qabaqcadan qərar almaq olar və belə qərar gömrük orqanları üçün məcburidir.

  • tərkib aydın olmadıqda gömrük ekspertizası və laboratoriya rəyi tətbiq edilir
  • texniki pasport, spesifikasiya və istehsalçı məktubu mövqeyi əsaslandırır
  • nomenklatura və qabaqcadan qərar üçün müraciət qaydası gömrük orqanının portalında yerləşdirilib
  • sertifikat və icazələrin alınması kodun tələblərinə uyğun planlaşdırılmalıdır

Kodun son qiymətləndirilməsi gömrük orqanına aiddir, mövqeyi isə sənədlərlə əsaslandırmaq mümkündür. Texniki sənədləri və invoysu göndərsəniz, uyğun mövqeləri dəyərləndirərik və idxal-ixrac sənədlərinin hazırlanması işini aparırıq.

Sualınız qaldı?

Gömrük rəsmiləşdirilməsi ilə bağlı konkret vəziyyətinizi müzakirə etmək üçün bizimlə əlaqə saxlayın — peşəkar komandamız qanunvericilik çərçivəsində izah verəcək.

Mütəxəssislə danışın Bütün xəbərlər

Bizimlə əlaqə

Sualınız var? Zəng edin və ya formu doldurun — iş günü ərzində cavablandırırıq.

ÜnvanBakı, Heydər Əliyev Prospekti 95a (Qafqaz Biznes Mərkəzi), 2-ci mərtəbə, 202-ci kabinet
İş qrafikiB.e–Cümə: 9:00 – 18:00
Şənbə: 09:00 – 15:00

Əlaqə formu

Xanaları doldurun, sizinlə əlaqə saxlayaq.

Məlumatlarınız üçüncü şəxslərlə paylaşılmır.