İdxalçının ən çox verdiyi sual “gömrük neçə faiz tutur?” olur. Cavab tək rəqəm deyil: sərhəddə ödənilən məbləğ bir neçə müstəqil ödənişin cəmidir.
Tək ödəniş yox, ödənişlər siyahısı
Qanunvericilik bu anlayışa gömrük orqanlarının aldığı rüsumları, vergiləri və yığımları daxil edir. İdxalda adətən bu komponentlər işləyir:
- gömrük rüsumu
- idxal əlavə dəyər vergisi
- aksiz — yalnız aksizli mallarda
- gömrük yığımları
- ayrı-ayrı hallarda haqq və dövlət rüsumu, məsələn minik avtomobilinə görə utilizasiya haqqı
Yol vergisi ayrıca işləyir: xarici qeydiyyatlı avtonəqliyyat vasitələrindən və benzin, dizel yanacağı, maye qaz idxalından alınır. Bəyannamənin tərtibi zamanı hər komponent ayrı hesablanır.
Rüsum: üç dərəcə növü, üç baza
“Gömrük tarifi haqqında” Qanun rüsum dərəcələrinin üç növünü nəzərdə tutur:
- advalor — bazası gömrük dəyəridir
- spesifik — bazası malın ölçü vahididir (kiloqram, litr, ədəd)
- kombinə edilmiş — hər iki yanaşmanın birləşməsi
Hansı dərəcənin tətbiq olunduğunu malın XİF MN kodu göstərir.
Bazalar pillə-pillə qurulur
Komponentlər bir-birinin üstünə qoyulur: gömrük dəyəri, üzərinə rüsum, aksizli malda üzərinə aksiz — alınan cəmdən idxal ƏDV-si hesablanır. Rüsumdakı fərq ona görə son məbləğə ikiqat təsir edir.
Aksiz yalnız aksizli mallara tətbiq olunur: spirtli içkilər, tütün, neft məhsulları, bəzi nəqliyyat vasitələri, xəz-dəri məmulatları, platin və qızıl, bir sıra digər mövqelər.
Yığım vergi deyil
Yığım konkret əməliyyat və xidmətə görə alınır:
- rəsmiləşdirmə, gömrük müşayiəti, gömrük ekspertizası
- malların gömrük orqanlarının sərəncamında olan anbarlarda saxlanması
- məhvetmə, ixtisas attestatının verilməsi, bankların və kredit təşkilatlarının reyestrə alınması
Məbləğlər Nazirlər Kabinetinin qərarı ilə təsdiqlənir və dəfələrlə dəyişib, ona görə qüvvədə olan sənəddən yoxlanılmalıdır.
Kim ödəyir və məbləği nə azaldır
Ödəniş bəyannamənin təsdiqinədək və ya təsdiqi ilə eyni vaxtda, nağdsız qaydada gömrük orqanına edilir. Broker ödəsə də, öhdəlik bəyannaməçidə qalır.
Öhdəlik yaranmış, ödəniş hələ edilməmiş hallarda — tranzit, müvəqqəti idxal, möhlət — təminat tətbiq olunur: girov, bank zəmanəti, depozit, zaminlik.
Məbləği azaldan hallar qanundan və beynəlxalq müqavilələrdən gəlir: azadolma, dərəcənin aşağı salınması, tarif kvotası. Preferensial dərəcənin açarı mənşə sertifikatı və güzəşti əsaslandıran sənədlərdir.
Bəyannamədə hər komponentin ayrıca və düzgün hesablanması bizim işimizdir. Malın kodu və sənədləri ilə bağlı sualınız varsa, bizə yazın.
Bu mövzu üzrə xidmətimiz
- Gömrük bəyannamələrinin tərtib olunması İdxal, ixrac və tranzit bəyannamələrinin səhvsiz tərtibi, elektron sistemə yüklənməsi və müşayiəti.
- Konsaltinq Gömrük qanunvericiliyi, rüsum hesablanması və risklərin idarə olunması üzrə peşəkar məsləhət.
Sualınız qaldı?
Gömrük rəsmiləşdirilməsi ilə bağlı konkret vəziyyətinizi müzakirə etmək üçün bizimlə əlaqə saxlayın — peşəkar komandamız qanunvericilik çərçivəsində izah verəcək.
